Curatieve maatregelen
Curatieve maatregelen zijn de maatregelen die, naast andere preventieve maatregelen, worden ingezet als er daadwerkelijk een decubituswond is ontstaan. Deze maatregelen zijn veelal een intensivering van de preventieve maatregelen.
De curatieve maatregelen bestaan uit:
Let op: in principe mag men de decubituswond niet meer belasten totdat de wond genezen is.
Wondzorg
De wondverzorging en behandeling bij decubitus is gebaseerd op:
- het “rood, geel, zwart-principe" (volgens de richtlijnen van het WCS; de Woundcare Consultant Society)
- het creëren van een vochtige wondmilieu en
- het leveren van een bijdrage aan de kwaliteit van leven van de zorgvrager.
Uitgangspunten van wondzorg:
- Het doel van de wondbehandeling vormt altijd het uitgangspunt. Doelstelling van wondzorg kan preventief, curatief of palliatief zijn.
- Uit de literatuur blijkt dat de vochtige wondbehandeling de voorkeur heeft, niet te nat niet te droog, maar vochtig.
- Inzicht in de mogelijkheden van de zorgvrager, de mantelzorgverleners en de professionele hulpverleners is noodzakelijk voor het maken van een keuze voor verantwoorde wondbehandeling.
- Het is goed om te beseffen dat het lichaam in principe zelf in staat is om volledige wondgenezing te bewerkstelligen zonder hulp van buitenaf.
- Dit geldt zolang er niet hele grote defecten zijn waarvoor chirurgische sluiting nodig is, zolang er voldoende drukontlasting is en zolang er geen complicaties optreden.
- Het enige wat wondbehandeling toevoegt, is het scheppen van gunstige omstandigheden met als doel de wondgenezing te bevorderen.
Factoren van belang bij wondgenezing en behandeling
| Lichamelijke aspecten |
voedingstoestand, onderliggende ziekten, infectie, medicatie, allergie, oedeem etc. |
| Sociale aspecten: |
sociaal isolement etc. |
| Psychische aspecten: |
stress, lusteloosheid, depressie, verwardheid etc. |
| Plaatselijke factoren (deze factoren hebben betrekking op de wond zelf): |
plaats, vorm en diepte, mate van weefselbeschadiging, aantal en aanvalskracht van de bacteriën, bloedvoorziening op de plaats van de wond, mate van vochtigheid |
Begrippen
Wondzorg: de algemene wondbehandeling van decubituswonden
Wond: een weefseldefect, welke het gevolg is van fysische, mechanische of thermische beschadiging, of die zich ontwikkelt als gevolg van een onderliggende stoornis (Aerts, 1997).
Decubituswond: decubitus is weefselversterf, veroorzaakt door de inwerking op het lichaam van druk-, schuif- en wrijfkrachten of een combinatie van deze factoren. Decubitus wordt onderverdeeld in vier gradaties (bron: CBO richtlijn van 2002).
Wondtoilet: het verwijderen van necrotisch weefsel uit een wond. De reden voor het verwijderen van necrotisch weefsel is dat hierdoor een medium voor infectie wordt verwijderd, wondgenezing bevorderd wordt en het mogelijk wordt gemaakt de diepte van de wond te beoordelen.
Wondverzorging
Wondverzorging bestaat uit:
- het oude verband verwijderen,
- wond reinigen en
- nieuw verband aanleggen.
Naast het uitvoeren van het ingestelde beleid is de evaluatie van de wond en wondbeleid steeds weer noodzakelijk. Rapportage over de voortgang is daarom ook van essentieel belang.
- Evalueer na iedere wondverzorging en/of op vastgestelde tijdstippen.
- Rapporteer steeds na de wondverzorging de status van de wond en bijbehorende aspecten.
Wondbehandeling
Er zijn hulpmiddelen beschikbaar voor het maken van een goed onderbouwde keuze voor de wondbehandeling:
Frequente wisselligging en vrijleggen van de laesie
De wisselligging dient optimaal een per 3 uur te zijn bij het gelijktijdig gebruik van een kwalitatief goede anti-decubitusmatras (foam dikker dan 10cm). De techniek van het geven van wisselligging is hierbij van groot belang (frictie bij transfers). Het verminderen van druk op het lichaam door herpositionering dient de volle 24 uur van de dag uitgevoerd te worden en kan op een aantal manieren worden verkregen. Zoals met hulp van menskracht of van speciale materialen en moet zowel bij bed- als stoelgebonden zorgvragers worden toegepast. Een optimale zit- en/of lighouding moet worden nagestreeft.
Informatie en instructie
Geeft goede informatie en instructie aan de zorgvrager en zijn omgeving. Dit kan mondeling tijdens de verzorging als wel schriftelijk via de informatiefolder decubituspreventie.
Beoordelen van de voedingstoestand
Een slechte voedingtoestand en een verminderde of geheel ontbrekende voedselopname blokkeert een goede wondgenezing door een tekort aan energie en eiwitten. Bij een slechte voedingstoestand en/of onvoldoende opneming van voeding kan het gebruik van sondevoeding, enterale voeding of zelfs parenterale voeing noodzakelijk zijn.
Beoordelen en behandelen van de pijn
Bij iedere zorgvrager dienst gericht aandacht te worden besteed aan pijn tengevolge van de decubituswond en/of behandeling daarvan.
Beoordelen psychosociale situatie
Na beoordeling van de situatie van de zorgvrager en diens decubitus moet een behandelplan opgesteld dat in overeenstemming is met de doelstellingen van de behandeling en de mogelijkheden van de zorgvrager. De behandelingskeuze kan worden beïnvloed door antwoorden op de volgende vragen:
- Is de zorgvrager door lichamelijke of geestelijke beperkingen belemmert in het zelf kunnen uitvoeren van de wondverzorging?
- Hoe staat de zorgvrager tegenover de mogelijke behandeling en kwaliteit van leven (bijvoorbeeld terminale zorgvrager)?
- Is de zorgvrager in staat of bereid om mee te werken aan het behandelplan?
- Is er in de thuiszorgsituatie mantelzorg of professionele zorg aanwezig?
- Is er in de thuiszorgsituatie professionele zorg nodig?
|
Programma's & projecten 
